# Od grafiki do nadruku — cały proces przygotowania sitodruku *okładka: Photo by [Anastasiya Badun](https://unsplash.com/@badun?utm_content=creditCopyText&utm_medium=referral&utm_source=unsplash) on [Unsplash](https://unsplash.com/photos/a-bunch-of-shirts-hanging-on-a-rack-V8koOPP_VRg?utm_content=creditCopyText&utm_medium=referral&utm_source=unsplash)* # Stare sito - czyszczenie 1. Weź sito do czyszczenia i zerwij z niego taśmę [![tasmazryw.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/tasmazryw.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/tasmazryw.jpg) 2. Nałóż fartuch ochronny, rękawiczki i w razie potrzeby okulary. [![IMG_1915.jpeg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/img-1915.jpeg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/img-1915.jpeg) 3. Weź zużyte sito i umieść je w komorze do czyszczenia. [![sitowmyjce.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/sitowmyjce.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/sitowmyjce.jpg) 4. Włącz dopływ wody do myjki ciśnieniowej (po lewej stronie przy ścianie). Spryskaj sito po obu stronach i zostaw mokre na kilkadziesiąt sekund. [![woda.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/woda.jpg) ](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/woda.jpg)[![psikawoda.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/psikawoda.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/psikawoda.jpg) 5. Weź z półki pastę do czyszczenia Pregasol. W miarę możliwości ekonomicznie nałóż za pomocą gąbki lub szpatułki pastę na obie strony sita. Pozostaw na ok. 5 minut, żeby preparat zaczął działać. [![pregasol.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/pregasol.jpg) ](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/pregasol.jpg)[![gabka.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/gabka.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/gabka.jpg) [![lewamycie.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/lewamycie.jpg) ](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/lewamycie.jpg)[![prawamycie.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/prawamycie.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/prawamycie.jpg) 6. Włącz podświetlenie myjki, włącz Karchera i dokładnie odwarstw sito. Strumień wody musi być dosyć blisko siatki, uważaj jednak aby jej nie uszkodzić. Strumień powinien być skierowany na prawą stronę sita. [![odwarstwianie.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/odwarstwianie.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/odwarstwianie.jpg) 7. Wyczyszczone sito pozostaw do schnięcia na górnej półce w komorze do czyszczenia. [![sito schnie.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/sito-schnie.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/sito-schnie.jpg) # Naciąganie emulsji na nowe sito 1. Przygotuj aluminiową rynienkę rozmiarem pasującą do sita. Dobierz do niej odpowiednie zatyczki boczne i dobrze je zamontuj. [![rynienka.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/rynienka.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/rynienka.jpg) 2. Przygotuj na stole emulsję światłoczułą oraz czyste sito/sita do naciągnięcia. [ ](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/jxfpregasol.jpg)[![stol.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/stol.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/stol.jpg) 3. **Zgaś białe światło! Pozostałą część procesu wykonuj w czerwonym świetle (włącz przedłużacz po lewej oraz włącznik po prawej stronie stołu).** Emulsja światłoczuła reaguje z białym światłem i utwardza się, dlatego puszkę otwieramy dopiero kiedy w pracowni jest tylko światło czerwone. 4. [![biale.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/biale.jpg) ](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/biale.jpg)[![czerwone.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/czerwone.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/czerwone.jpg) 5. Nalej do rynienki emulsji światłoczułej na kilka centymetrów, w zależności od tego ile sit chcesz naciągnąć. Lepiej nalać jej więcej i nadmiar zlać na końcu z powrotem do pojemnika, niż zbyt mało i powtarzać proces. [![laniedorynienki.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/laniedorynienki.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/laniedorynienki.jpg) 6. Oprzyj sito pionowo i blat stołu trzymając je jedną ręką. W drugą weź rynienkę i umieść przy dolnej ramie sita tak, by brzegiem dotykała samego sita. Przechyl rynienkę tak, by emulsja spłynęła do jej krawędzi i jednym, zdecydowanym ruchem przeciągnij po całości sita, by emulsja dokładnie je pokryła. UWAGA! Należy zwrócić uwagę na grubość nakładanej emulsji - nie może być jej zbyt dużo, ponieważ podczas schnięcia istnieje ryzyko, że nadmiar emulsji zacznie skapywać z sita i wytworzą się grube kropki z zastygnietej emulsji. W takim wypadku będzie trzeba wyczyścić sito i nałożyć emulsję na nowo. 7. Po prawidłowym nałożeniu emulsji po obu stronach sito odkładamy do szafki do wyschnięcia - najlepiej na kilka godzin jeśli chcemy od razu naświetlić grafikę. Jeśli nie planujemy naświetlać sita od razu, ZOSTAWIAMY JE W SZAFCE, KTÓRĄ OTWIERAMY TYLKO W CZERWONYM ŚWIETLE! [![doszawki.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/doszawki.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/doszawki.jpg) 8. Na koniec zlewamy nadmiar emulsji do puszki i szczelnie ją zamykamy. Dopiero teraz możemy włączyć białe światło i dokładnie umyć rynienkę w wodzie. [ ![zlewrynna.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/scaled-1680-/zlewrynna.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-09/zlewrynna.jpg) # Przygotowanie projektu do naświetlania 1. Zaprojektuj grafikę w programie wektorowym, używając **jedynie koloru czarnego**. Grafika powinna być przygotowana do druku na kartce w formacie A4 [![Zrzut ekranu 2025-12-19 o 15.02.59.png](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/scaled-1680-/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-02-59.png)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-02-59.png) 2. Sprawdź czy grafika zmieści się na twoim sicie (wymiary dla sit znajdziesz w sekcji specyfikacja) [![Zrzut ekranu 2025-12-19 o 15.05.05.png](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/scaled-1680-/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-05-05.png)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-05-05.png) 3. Dodaj markery. Wzory znajdziesz wpisując w wyszukiwarkę "registration mark". Pomogą one wyrównać sito na karuzeli lub - jeśli grafika jest wielokolorowa a sit więcej niż jedno - połączyć kolory ze sobą. [![Zrzut ekranu 2025-12-19 o 15.07.16.png](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/scaled-1680-/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-07-16.png)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-07-16.png) 4. Zapisz projekt w formacie pdf. [![Zrzut ekranu 2025-12-19 o 15.16.13.png](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/scaled-1680-/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-16-13.png)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/zrzut-ekranu-2025-12-19-o-15-16-13.png) 5. Weź arkusz przeźroczystej folii i umieść go w drukarce atramentowej Canon, znajdującej się w sąsiadującej pracowni (ścięty narożnik powinien znajdować się w lewym dolnym rogu - nadruk powinien zostać wykonany na matowej stronie folii, ścięty narożnik pomaga zidentyfikować odpowiednią stronę. WAŻNE: jeśli korzystasz z innej drukarki atramentowej, wykonaj wcześniej próbę "z kropką", by zidentyfikować prawidłowy kierunek umieszczania folii w drukarce: NADRUK NA MATOWEJ STRONIE!). 6. Pamiętaj żeby sprawdzić czy wszystkie tusze są zamontowane. Bez tego drukarka nie będzie drukować. Wykrzyknik oznacza że tusz powinno się wkrótce wymienić. [![photo-337_singular_display_fullPicture.jpg](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/scaled-1680-/photo-337-singular-display-fullpicture.jpg)](https://wiki.robisz.to/uploads/images/gallery/2025-12/photo-337-singular-display-fullpicture.jpg) 7. Wydrukowaną grafikę zabierz do pracowni sitodruku do naświetlania. # Naświetlanie grafiki - ostatni etap procesu tworzenia sita 1. Włącz czerwone światło, wyłącz białe. 2. Unieś pokrywę naświetlarki i umieść wydrukowaną na folii grafikę nad lampami naświetlającymi. 3. Wyjmij suche sito naciągnięte emulsją z szafki u umieść je równo na grafice tak, by grafika przylegała do folii. 4. Wyjmij spod stołu obciążniki odpowiedniego rozmiaru - obciążnik powinien całą powierzchnią przylegać do sita i dociskać je do grafiki, a nie opierać się na ramie sita. Dla osiągnięcia lepszego efektu naświetlenia warto dodatkowo dociążyć sito pozostałymi obciążnikami układając jeden na drugim. 5. Włącz lampę naświetlającą - włącznik jak do światła po prawej stronie naświetlarki. 6. Ustaw minutnik na 8,5/9 minut. 7. Po zakończeniu odliczania zdejmij obciążniki, delikatnie odciągnij folię z grafiką od sita, a sito umieść w komorze do mycia. 8. Włącz wysokie ciśnienie w myjce i dokładnie zmyj pozostałości emulsji w miejscu, gdzie była naświetlana grafika. Jeśli wszystko zostało dobrze wykonane, sito powinno mieć wyraźnie żółty kolor. # Sitodruk - odbijanie grafiki na karuzeli (koszulki, jeden kolor) ### Przygotowanie sita 1. Oklej naświetlone sito srebrną taśmą dookoła ramy. – Jeśli planujesz więcej niż kilka odbitek, zaklej taśmą obie strony. – Na tym etapie **nie** zaklejamy jeszcze markerów. ### Przygotowanie stołu 2. Stół powinien być czysty. 3. Przez środek stołu powinna przebiegać prosta linia. – Jeśli jej nie ma, wymierz linijką i narysuj ołówkiem lub cienkim markerem. ### Montaż sita 4. Zamontuj wstępnie sito w ramieniu karuzeli. – Góra grafiki powinna być skierowana w Twoją stronę. 5. Nałóż koszulkę na stół i sprawdź, czy nadruk znajdzie się na odpowiedniej wysokości. – Jeśli nie, poluzuj śruby stołu i przesuń go w górę lub w dół. – Standardowo grafika zaczyna się ok. **4 palce od kołnierzyka**, ale zależy to od rozmiaru nadruku i indywidualnych preferencji. – Możesz zaznaczyć wysokość kołnierzyka ołówkiem lub markerem - ułatwi Ci to potem nakładanie koszulek. 6. Kiedy stół jest już ustawiony i zafiksowany, opuść ramię z sitem. – Zrównaj markery sita z linią środkową stołu. – Przykręć sito do ramienia. 7. Zaklej markery srebrną taśmą z obu stron. ### Przygotowanie do druku 8. Wybierz raklę odpowiedniej szerokości i przygotuj farbę. 9. Za pomocą szpatułki nałóż farbę na górę sita. – Lepiej nałożyć trochę więcej – nadmiar na końcu wróci do puszki. 10. Podnieś ramię i spryskaj stół klejem w sprayu. – Klej wystarczy na kilkanaście nadruków. – Gdy materiał przestaje się przyklejać, powtórz aplikację. ### Pierwsze odbitki testowe 11. Pierwszy nadruk wykonaj na testowej koszulce lub kawałku materiału (np. prześcieradle). 12. Rozłóż materiał na stole i wygładź zmarszczki dłonią. ### Drukowanie 13. Opuść sito na kilka centymetrów nad materiałem. 14. Jedną ręką trzymaj sito, drugą – raklę. 15. **Zalanie sita:** – Raklę połóż płasko i delikatnie przeciągnij, aby pokryć grafikę farbą (nie dociskaj za mocno, na tym etapie nie chcemy przeciskać farby przez sito). – Pamiętaj: **sito zawsze musi być zalane farbą** – nigdy nie zostawiaj go „czystego”, bo farba pozostała na siatce zaschnie i zablokuje sito. Po każdym przedrukowaniu zalej sito farbą a dopiero potem zmieniaj koszulkę. 16. **Właściwy druk:** – Opuść sito. – Ustaw raklę pod kątem ok. **45°**. – Dociśnij, aż poczujesz pod raklą stół i równym ruchem przeciągnij w dół. – Ponownie zalej sito. – Unieś je wyżej i zobacz czy nadruk jest w porządku. Jeśli potrzeba, powtórz przejazd. – Kontroluj krycie farby: \- mocniejszy docisk / rakla bardziej płasko = więcej farby, \- słabszy docisk / rakla pionowo = mniej farby. ### Zdejmowanie materiału 17. Odklej materiał i odłóż do suszenia. 18. Powtórz proces z właściwą koszulką. Najlepiej najpierw odkleić koszulkę od stołu a dopiero potem ją z niego zdejmować. ### Ważne! 19. **Sprawdzaj dłonie!** Nawet kropla farby może pobrudzić materiał. Jeśli masz zabrudzone ręce – umyj je, zanim dotkniesz koszulki.